- Met gewone contactlenzen kun je beter niet slapen.
- De CDC beschrijft dat slapen met contactlenzen het risico op contactlensgerelateerde ooginfecties met ongeveer zes- tot achtvoud kan verhogen: Corneal Infections Associated with Sleeping in Contact Lenses.
- Daglenzen zijn bedoeld voor één dag gebruik en gooi je na het dragen weg. Je slaapt er niet mee en gebruikt ze niet opnieuw.
- Sommige lenzen zijn ontwikkeld voor nachtelijk of continu dragen, maar alleen als ze daarvoor zijn voorgeschreven en je ogen regelmatig worden gecontroleerd. De FDA beschrijft dat extended-wear lenzen afhankelijk van het type één tot zes nachten of soms langer gedragen kunnen worden, maar alleen op basis van professionele beoordeling: Types of Contact Lenses.
- Nachtlenzen, ook wel orthokeratologie- of Ortho-K-lenzen genoemd, zijn een aparte categorie. Die draag je juist tijdens het slapen, maar alleen onder begeleiding van een specialist.
- Ben je per ongeluk met lenzen in slaap gevallen? Haal ze niet hardhandig uit als ze droog of vast aanvoelen.
- Bij pijn, roodheid, wazig zicht, lichtgevoeligheid of afscheiding moet je je lenzen uitdoen en advies vragen. De FDA noemt deze klachten als mogelijke signalen van contactlensproblemen: Contact Lens Risks.
Slapen met contactlenzen is voor de meeste lensdragers geen goed idee. Tijdens het slapen knipper je niet, is er minder traanverversing en komt er minder zuurstof bij het hoornvlies. Een contactlens vormt dan een extra laag op het oogoppervlak. Dat kan het risico op irritatie, droogte en infecties vergroten.
Toch ligt het iets genuanceerder dan “nooit slapen met lenzen”. Gewone daglenzen, tweewekelijkse lenzen en maandlenzen die bedoeld zijn voor overdag, doe je uit voordat je gaat slapen. Er bestaan ook lenzen die speciaal zijn ontworpen voor nachtelijk of continu dragen. Die gebruik je alleen als je contactlensspecialist dit heeft voorgeschreven en je ogen daarvoor geschikt zijn.
In dit artikel lees je waarom slapen met gewone contactlenzen wordt afgeraden, wat je doet als je per ongeluk met lenzen in slaap valt en wanneer nachtelijk dragen wél onderdeel kan zijn van een professioneel lensadvies.
Waarom je beter niet slaapt met gewone contactlenzen
Bij gewone contactlenzen is slapen geen veilige gewoonte. De lens blijft dan urenlang op je oog liggen terwijl je oog gesloten is. Daardoor is er minder zuurstofaanvoer en minder natuurlijke spoeling door knipperen en traanvocht.
De CDC beschrijft slapen met contactlenzen als een van de risicovolste contactlensgewoonten. Volgens de CDC verhoogt slapen met contactlenzen het risico op contactlensgerelateerde ooginfecties ongeveer zes- tot achtvoud: Corneal Infections Associated with Sleeping in Contact Lenses.
Ook de American Academy of Ophthalmology adviseert om niet met contactlenzen te slapen, omdat dit de kans op een ooginfectie vergroot: Eye Infections From Contact Lenses.
Wat gebeurt er met je ogen tijdens het slapen met lenzen?
Tijdens het slapen zijn je ogen gesloten. Je knippert niet en je traanfilm wordt minder goed ververst. Daardoor kunnen vuil, afzettingen en micro-organismen langer op en rond de lens blijven zitten.
Daarnaast krijgt het hoornvlies minder zuurstof. Contactlenzen laten zuurstof door, maar de hoeveelheid verschilt per materiaal en lensontwerp. Bij gesloten ogen is de zuurstofaanvoer al lager. Een lens kan dit verder beperken, vooral als de lens niet bedoeld is voor nachtelijk dragen.
Dat betekent niet dat er altijd meteen schade ontstaat als je één keer per ongeluk indut. Het betekent wel dat je dit niet als gewoonte moet zien. Herhaald slapen met lenzen verhoogt het risico op klachten en infecties.
Kan een dutje met contactlenzen kwaad?
Ook een dutje met contactlenzen wordt afgeraden, tenzij je lenzen daar specifiek voor zijn voorgeschreven. Een korte slaap is minder lang dan een volledige nacht, maar het mechanisme is hetzelfde: je knippert niet, de traanfilm ververst minder en de lens blijft op het gesloten oog liggen.
De CDC maakt geen veilig onderscheid tussen “even slapen” en een hele nacht wanneer het gaat om risicogedrag. In het CDC-rapport wordt slapen of dutten met lenzen genoemd als gedrag dat het risico op contactlensgerelateerde infecties verhoogt: Corneal Infections Associated with Sleeping in Contact Lenses.
Weet je dat je waarschijnlijk in slaap valt, bijvoorbeeld in de trein, op de bank of tijdens een vlucht? Doe je lenzen dan liever vooraf uit of draag tijdelijk een bril.
Wat doe je als je per ongeluk met lenzen hebt geslapen?
Word je wakker met je lenzen nog in? Blijf rustig. Je ogen kunnen droog, branderig of plakkerig aanvoelen. Trek de lenzen niet hardhandig uit je ogen als ze vast lijken te zitten.
Knipper eerst rustig. Gebruik alleen bevochtigende oogdruppels als die geschikt zijn voor contactlenzen. Wacht tot de lens weer makkelijker beweegt. Haal de lens daarna voorzichtig uit je oog.
Draag die dag liever tijdelijk een bril als je ogen rood, droog of gevoelig zijn. Bij pijn, wazig zicht, lichtgevoeligheid of afscheiding moet je niet opnieuw lenzen inzetten. De FDA adviseert contactlensdragers om bij klachten zoals pijn, roodheid, wazig zicht of lichtgevoeligheid de lenzen uit te doen en contact op te nemen met een oogzorgprofessional: Contact Lens Risks.
Moet je lenzen weggooien na slapen met contactlenzen?
Dat hangt af van het type lens. Daglenzen gooi je na het dragen altijd weg. Heb je met daglenzen geslapen, dan gebruik je ze niet opnieuw.
Bij herbruikbare lenzen ligt het aan het type lens, de staat van de lens en het advies dat bij je verzorgingssysteem hoort. Zet ze niet direct opnieuw in. Reinig en desinfecteer ze volgens de instructies, of vervang ze als je twijfelt aan de hygiëne of als de lens beschadigd is.
Gebruik geen kraanwater om de lens “even schoon te maken”. De CDC waarschuwt dat watercontact met contactlenzen het risico op ooginfecties kan verhogen: Keeping Water Away from Contact Lenses.
Bestaan er contactlenzen waarmee je wel mag slapen?
Ja, maar alleen als ze daar specifiek voor zijn ontwikkeld én voorgeschreven. Dit worden vaak lenzen voor continu dragen of extended-wear lenzen genoemd. De FDA beschrijft dat sommige lenzen zijn goedgekeurd voor nachtelijk of continu dragen, bijvoorbeeld van één tot zes nachten of soms langer, afhankelijk van het type lens en de beoordeling door een oogzorgprofessional: Types of Contact Lenses.
Dit betekent niet dat iedereen zomaar met zulke lenzen kan slapen. Je ogen moeten geschikt zijn, de passing moet goed zijn en je hebt regelmatige controles nodig. Ook bij lenzen die voor nachtelijk dragen zijn goedgekeurd, blijft het infectierisico hoger dan wanneer je lenzen dagelijks uitdoet.
Gebruik gewone lenzen dus nooit als nachtlenzen. Een lens die prettig zit overdag is niet automatisch geschikt om mee te slapen.
Wat is het verschil tussen nachtlenzen en gewone contactlenzen?
Nachtlenzen zijn een aparte categorie contactlenzen. Ze worden ook orthokeratologie- of Ortho-K-lenzen genoemd. Je draagt ze tijdens het slapen en haalt ze ’s ochtends uit. Ze veranderen tijdelijk de vorm van het hoornvlies, zodat je overdag zonder bril of gewone contactlenzen scherper kunt zien.
Dit is iets anders dan gewone daglenzen of maandlenzen per ongeluk inhouden tijdens het slapen. Nachtlenzen zijn speciaal aangemeten voor nachtelijk gebruik en vragen regelmatige controle.
Bij nachtlenzen is hygiëne extra belangrijk. Een wetenschappelijk artikel over microbiële keratitis noemt dat orthokeratologie, vooral bij kinderen, aandacht vraagt vanwege infectierisico’s en naleving van hygiëne-instructies: American Academy of Optometry Microbial Keratitis Think Tank.
Waarom daglenzen niet geschikt zijn om mee te slapen
Daglenzen zijn bedoeld voor één dag gebruik. Je zet ze ’s ochtends in, haalt ze later uit en gooit ze weg. Ze zijn niet bedoeld om te reinigen, te bewaren of opnieuw te dragen.
Slapen met daglenzen is daarom geen goede keuze. De lens blijft langer op het oog dan bedoeld en wordt daarna mogelijk opnieuw gebruikt, wat het risico op irritatie en infecties kan vergroten.
De CDC adviseert contactlensdragers om het vervangingsschema van hun oogzorgprofessional te volgen en lenzen niet langer te dragen dan voorgeschreven: Preventing Eye Infections When Wearing Contacts.
Slapen met maandlenzen: wanneer is dat een probleem?
Reguliere maandlenzen draag je overdag en bewaar je ’s nachts in geschikte lenzenvloeistof. Ze zijn herbruikbaar, maar dat betekent niet dat je ermee mag slapen. Het vervangingsschema zegt iets over hoe lang je de lens mag gebruiken, niet automatisch over nachtelijk dragen.
Sommige maandlenzen zijn specifiek goedgekeurd voor continu dragen, maar alleen onder professionele begeleiding. Zonder zo’n voorschrift moet je maandlenzen uitdoen voordat je gaat slapen.
Draag maandlenzen ook niet langer dan het schema voorschrijft. De CDC adviseert om het vervangingsschema van je oogzorgprofessional te volgen: Preventing Eye Infections When Wearing Contacts.
Rode ogen na slapen met contactlenzen
Rode ogen na slapen met lenzen kunnen ontstaan door droogte, irritatie, zuurstoftekort of een beginnende ontsteking. Het is een signaal dat je je ogen serieus moet nemen.
Haal je lenzen uit, draag tijdelijk een bril en let op het verloop. Wordt de roodheid snel minder en heb je geen pijn of wazig zicht, dan kan het gaan om tijdelijke irritatie. Blijven je ogen rood, pijnlijk, lichtgevoelig of wazig? Vraag dan advies.
De FDA noemt pijn, roodheid, wazig zicht, afscheiding en lichtgevoeligheid als klachten waarbij contactlensdragers hun lenzen moeten uitdoen en contact moeten opnemen met een oogzorgprofessional: Contact Lens Risks.
Contactlenzen tijdens een vliegreis
Je mag contactlenzen dragen tijdens een vliegreis, maar een vliegtuigcabine kan droog aanvoelen. Daardoor kunnen lenzen sneller irriteren of droger aanvoelen, vooral tijdens een lange vlucht.
Ga je slapen tijdens de vlucht? Doe je lenzen dan liever vooraf uit. Neem een bril mee in je handbagage, samen met eventuele lensbenodigdheden. Gebruik alleen bevochtigende oogdruppels die geschikt zijn voor contactlenzen.
Bij een lange reis is het verstandig om een reservebril en extra lenzen mee te nemen. De CDC adviseert contactlensdragers om op reis extra benodigdheden en een bril mee te nemen: Preventing Eye Infections When Wearing Contacts.
Hoe voorkom je dat je met lenzen in slaap valt?
Een vaste avondroutine helpt. Doe je lenzen uit voordat je moe wordt, niet pas vlak voor je naar bed gaat. Koppel het aan een vaste handeling, zoals tandenpoetsen of make-up verwijderen.
Leg je bril op een vaste plek en zet je lenshouder of lenzenvloeistof klaar als je herbruikbare lenzen draagt. Draag je daglenzen? Zorg dat er een prullenbak of lenzendoosje in de buurt is zodat je ze makkelijk kunt weggooien.
Val je vaak onverwacht in slaap met lenzen in? Bespreek dit dan met je contactlensspecialist. Mogelijk past een ander draagschema, daglenzen of vaker brilgebruik beter bij je routine.
Medische noot
Deze informatie is algemeen en vervangt geen persoonlijk advies van een opticien, optometrist, contactlensspecialist, huisarts of oogarts. Stop met het dragen van contactlenzen en vraag advies bij pijn, roodheid, lichtgevoeligheid, wazig zicht, afscheiding of aanhoudende irritatie. Slaap niet met gewone contactlenzen, tenzij je specialist specifiek heeft vastgesteld dat jouw lenzen en ogen daarvoor geschikt zijn.