Zachte contactlenzen zijn gemaakt van flexibel kunststofmateriaal dat water opneemt en zich daardoor soepel aanpast aan de vorm van je hoornvlies. De twee belangrijkste materiaalgroepen zijn hydrogel en silicone hydrogel. Hydrogellenzen bevatten vooral water en zijn zacht en comfortabel, terwijl silicone hydrogellenzen daarnaast ook silicone bevatten, waardoor ze meer zuurstof doorlaten naar je hoornvlies.
Het watergehalte van zachte lenzen ligt meestal tussen de 38 en 78 procent. Een hoger watergehalte maakt de lens zachter en vaak comfortabeler bij het opzetten, maar kan ook betekenen dat de lens sneller vocht aan je oog onttrekt. Silicone hydrogellenzen combineren een lager watergehalte met een hoge zuurstofpermeabiliteit, wat ze geschikt maakt voor langere draagduren en voor mensen met droge ogen.
Zachte contactlenzen zijn verkrijgbaar in verschillende draagschema's: daglenzen die je na een dag weggooit, twee-weeklenzen, maandlenzen en soms lenzen voor langere periodes. Ook zijn er zachte lenzen voor verschillende correcties, zoals sferische lenzen voor bijziendheid of verziendheid, torische lenzen voor astigmatisme en multifocale lenzen voor ouderdomsverziendheid.
Omdat het materiaal flexibel is, blijven zachte lenzen goed op hun plaats zitten, ook bij bewegen en sporten. Ze zijn groter dan harde lenzen en bedekken het hele hoornvlies en een stukje van het omliggende oogwit, wat bijdraagt aan het draagcomfort.