Scleritis

oogwitontsteking, ontsteking van het oogwit, ontsteking van de sclera, lederhuidontsteking
Scleritis is een ontsteking van de sclera, het witte deel van je oogbol. Het is een ernstige aandoening die vaak gepaard gaat met pijn en roodheid.

Wat is scleritis?

Scleritis is een ontsteking van de sclera, het stevige witte weefsel dat het grootste deel van je oogbol omhult. De sclera vormt de beschermende buitenlaag van je oog en geeft het oog zijn vorm. Bij scleritis raakt dit weefsel ontstoken, wat leidt tot pijn, roodheid en soms ook verminderd zicht.

De aandoening komt minder vaak voor dan een oppervlakkige ontsteking zoals episcleritis, maar is wel ernstiger. Scleritis kan verschillende delen van de sclera treffen: de voorkant (anterieure scleritis) of de achterkant (posterieure scleritis). De ontsteking kan ook diffuus verspreid zijn of juist op één plek zitten (nodulaire scleritis). In sommige gevallen kan het weefsel dunner worden, wat necrotiserende scleritis wordt genoemd.

Scleritis gaat vaak samen met andere aandoeningen, vooral auto-immuunziekten zoals reumatoïde artritis, lupus of granulomatose met polyangiitis (vroeger de ziekte van Wegener). Vaak is er een onderliggende aandoening elders in het lichaam. Soms ontstaat scleritis ook na een oogoperatie of door een infectie, maar dat is minder gebruikelijk.

De klachten bij scleritis zijn vaak diepe, borende pijn die kan uitstralen naar het gezicht, de kaak of het hoofd. De pijn wordt vaak erger bij oogbewegingen en kan je 's nachts wakker houden. Het oog ziet rood of paarsrood, en het licht kan pijnlijk aanvoelen. Soms treedt ook wazig zicht of verminderd zicht op, vooral bij posterieure scleritis.

Goed om te weten

Scleritis is een aandoening die altijd door een oogarts moet worden beoordeeld en behandeld. De ontsteking kan leiden tot blijvende schade aan het oog als deze niet tijdig wordt aangepakt. De oogarts stelt de diagnose op basis van je klachten, een oogonderzoek en soms aanvullende beeldvorming zoals echografie of OCT.

De behandeling hangt af van de ernst en de oorzaak. Vaak worden ontstekingsremmende medicijnen voorgeschreven, zoals niet-steroïdale anti-inflammatoire middelen (NSAID's) of corticosteroïden. Bij ernstige of terugkerende scleritis kunnen immunosuppressieve middelen nodig zijn. Als er een onderliggende systemische ziekte is, wordt die ook behandeld, vaak in samenwerking met een reumatoloog of internist.

Contactlenzen worden tijdens een actieve scleritis meestal niet geadviseerd, omdat het oog gevoelig en ontstoken is. Als je contactlenzen draagt en plotseling last krijgt van diepe oogpijn, roodheid of pijn bij bewegen, neem dan contact op met je opticien of oogarts.

Heb je klachten zoals aanhoudende oogpijn, een diep rood oog of pijn die uitstraalt, laat het dan beoordelen door je oogarts. Scleritis vereist specialistische zorg en kan niet zelf worden behandeld.

Veelgestelde vragen

Episcleritis is een ontsteking van het episclera, het dunne laagje weefsel net boven de sclera, en is meestal mild en pijnloos. Scleritis daarentegen is een diepere ontsteking van de sclera zelf en gaat vaak gepaard met ernstige pijn en een groter risico op complicaties. Episcleritis geneest meestal vanzelf, terwijl scleritis behandeling door een oogarts vereist.

Tijdens een actieve scleritis wordt het dragen van contactlenzen meestal afgeraden, omdat het oog ontstoken en gevoelig is. Contactlenzen kunnen de irritatie verergeren en het herstel vertragen. Bespreek met je oogarts wanneer je weer veilig lenzen kunt dragen, afhankelijk van het herstel en de behandeling.

De duur van scleritis hangt af van de oorzaak, de ernst en hoe snel de behandeling start. Sommige vormen reageren binnen enkele weken op medicatie, terwijl andere vormen maanden kunnen duren of terugkeren. Zonder behandeling kan scleritis langdurig aanhouden en leiden tot blijvende schade. Je oogarts volgt het verloop en past de behandeling aan waar nodig.

Scleritis kan gevaarlijk zijn voor je zicht als de ontsteking niet wordt behandeld. De aandoening kan leiden tot verdunning van de sclera, beschadiging van aangrenzende structuren zoals het hoornvlies of het netvlies, en in ernstige gevallen zelfs tot verlies van het oog. Tijdige behandeling door een oogarts is daarom belangrijk om complicaties te voorkomen.

Auteur & updates

Auteur:
Publicatiedatum: 11-11-2026
Laatste update: 11-11-2026