Sagittale hoogte (SAG)

De sagittale hoogte, vaak afgekort als SAG, beschrijft de vorm en het profiel van een contactlens. Het is de afstand tussen het midden van de binnenkant van de lens en een denkbeeldige rechte lijn die je trekt tussen de twee tegenoverliggende randen van de lens. Je kunt het zien als de 'diepte' of 'boog' van de lens.

Deze maat is vooral belangrijk bij vormvaste (harde) lenzen en bij speciale zachte lenzen zoals scleralenzen. De sagittale hoogte bepaalt hoe de lens op je oog rust: een hogere SAG-waarde betekent een steilere, diepere lens die verder van het hoornvlies afstaat, terwijl een lagere SAG-waarde een vlakkere lens oplevert die dichter op het oog ligt.

De SAG wordt uitgedrukt in millimeters en hangt samen met de basiscurve, de diameter van de lens en de vorm van je oog. Twee lenzen met dezelfde basiscurve kunnen een verschillende sagittale hoogte hebben als hun diameter verschilt. Daarom gebruiken opticiens en contactlensspecialisten de SAG-waarde om een lens nauwkeurig af te stemmen op de vorm van jouw oog.

Bij scleralenzen, die groter zijn en op het oogwit (sclera) rusten in plaats van op het hoornvlies, is de sagittale hoogte cruciaal. De lens moet voldoende ruimte bieden tussen de binnenkant van de lens en het hoornvlies, zodat er een vloeistoflaag kan blijven zitten die het oog comfortabel houdt en de lens stabiel op zijn plek blijft.

Waarom sagittale hoogte belangrijk is

De sagittale hoogte bepaalt of een contactlens goed op jouw oog past. Een lens met een te hoge SAG kan te steil zitten en beweegt mogelijk te weinig, waardoor de traanuitwisseling onder de lens beperkt wordt. Een lens met een te lage SAG kan te vlak zitten, waardoor de lens te veel beweegt of zelfs op het hoornvlies drukt. Beide situaties kunnen leiden tot ongemak, wazig zicht of op langere termijn tot irritatie.

Je opticien of contactlensspecialist meet de vorm van je oog en berekent of kiest de juiste sagittale hoogte op basis van die metingen. Dit gebeurt vaak met een topograaf of andere meetapparatuur die de kromming en het profiel van je hoornvlies en oogbol in kaart brengt.

Sagittale hoogte bij scleralenzen

Bij scleralenzen speelt de sagittale hoogte een nog grotere rol dan bij kleinere lenzen. Scleralenzen zijn groot genoeg om over het hoornvlies heen te reiken en op het oogwit te rusten. De ruimte tussen de lens en het hoornvlies wordt gevuld met een vloeistof, meestal een zoutoplossing, die het oog hydrateert en beschermt.

De juiste SAG zorgt ervoor dat de lens niet op het hoornvlies drukt en dat de vloeistoflaag dik genoeg blijft gedurende de draagduur. Te weinig ruimte kan leiden tot contact met het hoornvlies en ongemak; te veel ruimte kan ervoor zorgen dat de lens te los zit of dat er luchtbellen onder de lens blijven hangen.

Aanpassing en controle

De sagittale hoogte wordt bepaald tijdens de aanpassing van je lenzen. Je opticien laat je proeflenzen dragen en beoordeelt hoe de lens beweegt, hoe de traanuitwisseling verloopt en of er drukpunten zijn. Soms zijn meerdere proeflenzen nodig om de ideale SAG te vinden.

Ook na de eerste aanpassing kan de sagittale hoogte van belang blijven. De vorm van je oog kan in de loop van de tijd veranderen, bijvoorbeeld door veroudering, oogaandoeningen of na een oogoperatie. Regelmatige controles bij je opticien helpen om te zorgen dat de SAG en de pasvorm van je lenzen nog steeds goed zijn.