Punctum lacrimale

Het punctum lacrimale is de kleine opening aan de binnenrand van je boven- en onderooglid, vlak bij de neus. Je hebt er dus twee per oog. Door deze opening vloeien je tranen af naar het traankanaal (canaliculus) en vervolgens via de traanzak en het traanneuskanaal naar je neus. Vandaar dat je neus kan lopen als je huilt.

De puncta zijn meestal rond of ovaal en hebben een doorsnede van ongeveer 0,2 tot 0,3 millimeter. Ze liggen op een klein verheven puntje, de traanpapil, aan de rand van het ooglid. Bij een gezond oog zijn ze net groot genoeg om overtollig traanvocht af te voeren zonder dat je oog droog wordt of juist blijft tranen.

Soms kan een punctum te nauw zijn, verstopt raken of juist te wijd staan. Dat kan leiden tot traanklachten: je oog traant dan voortdurend of voelt juist droog aan omdat het traanvocht niet goed wordt verdeeld of afgevoerd. Ook kan een ontstoken of geïrriteerd punctum rood of gezwollen zijn.

Het punctum lacrimale speelt een belangrijke rol in de traanhuishouding van je oog. Als je knippert, wordt traanvocht over je oogoppervlak verdeeld en via de puncta afgevoerd. Dit zorgt voor een stabiele traanfilm en een helder zicht.

Bij sommige mensen staan de puncta niet goed, bijvoorbeeld door veroudering, littekens, ontstekingen of aangeboren afwijkingen. Dat kan leiden tot chronisch tranende ogen. Een oogarts kan dan een punctumplug (traanplugje) plaatsen om de afvoer te verminderen, bijvoorbeeld bij droge ogen, of juist de opening verwijden als deze te nauw is.

Ook contactlensdragers kunnen last krijgen van een geïrriteerd punctum, bijvoorbeeld door vuil, make-up of lensvloeistof die in de opening terechtkomt. Zorg daarom voor goede handhygiëne en spoel je lenzen altijd met schone vloeistof.

Heb je last van voortdurend tranende of juist droge ogen, of zie je roodheid of zwelling rond het traanpuntje? Laat het dan beoordelen door je opticien, optometrist of oogarts.