oogdruk meten

Oogdruk meten, ook wel tonometrie genoemd, is een onderzoek waarbij de druk in je oogbol wordt bepaald. Die druk ontstaat door het vocht (kamerwater) dat voortdurend in je oog wordt aangemaakt en weer afgevoerd. Een gezonde oogdruk ligt meestal tussen de 10 en 21 mmHg (millimeter kwikdruk), maar die waarde kan per persoon verschillen.

Een verhoogde oogdruk kan wijzen op glaucoom, een aandoening waarbij de oogzenuw geleidelijk beschadigd raakt. Niet iedereen met een hoge oogdruk krijgt glaucoom, en niet iedereen met glaucoom heeft een hoge oogdruk, maar de meting is wel een belangrijk hulpmiddel bij de opsporing en controle van de aandoening.

Hoe wordt de oogdruk gemeten?

Er bestaan verschillende meetmethoden. De meest gebruikte zijn:

• Luchtpuftonometrie (non-contact tonometrie): een korte luchtstoot wordt tegen je hoornvlies geblazen. Het apparaat meet hoe het hoornvlies reageert en berekent daaruit de oogdruk. Deze methode is snel en vereist geen verdoving.
• Applanatietonometrie (Goldmann-tonometrie): na verdoving met oogdruppels wordt een klein meetkopje voorzichtig tegen je hoornvlies geplaatst. Deze methode wordt vaak gebruikt door oogartsen en geldt als de standaard bij een nauwkeurige meting.
• Rebound-tonometrie: een klein sondeertje tikt heel kort tegen je hoornvlies. Deze methode wordt soms gebruikt bij kinderen of in de thuissituatie.

De meting zelf duurt maar een paar seconden en is meestal niet pijnlijk.

Waarom wordt de oogdruk gemeten?

Een oogdrukmeting wordt vaak uitgevoerd tijdens een routinecontrole bij de opticien of oogarts, vooral vanaf je veertigste of als er glaucoom in de familie voorkomt. De meting helpt om een verhoogde oogdruk vroegtijdig op te sporen, zodat je oogarts indien nodig verder onderzoek kan doen of een behandeling kan starten. Een enkele meting zegt niet alles; soms zijn meerdere metingen op verschillende momenten nodig om een goed beeld te krijgen.

Wanneer wordt de oogdruk gemeten?

Een oogdrukmeting maakt vaak deel uit van een uitgebreide oogcontrole, bijvoorbeeld bij:

• een periodieke controle vanaf je veertigste;
• een verhoogd risico op glaucoom, bijvoorbeeld door erfelijkheid, hoge bijziendheid of diabetes;
• klachten zoals wazig zien, gezichtsvelduitval of pijn in of rond het oog;
• controle tijdens een behandeling voor glaucoom of na een oogoperatie.

Wat kan de uitslag betekenen?

Een oogdruk boven de 21 mmHg wordt vaak als verhoogd beschouwd, maar dat betekent niet automatisch dat je glaucoom hebt. Je oogarts kijkt naar meerdere factoren, zoals de dikte van je hoornvlies, de toestand van je oogzenuw en je gezichtsveld. Sommige mensen hebben van nature een iets hogere oogdruk zonder dat er schade optreedt (oculaire hypertensie), terwijl anderen met een normale oogdruk toch glaucoom kunnen ontwikkelen (normaaldrukglaucoom).

Draag je contactlenzen?

Als je contactlenzen draagt, kan je opticien of oogarts je vragen om ze voor de meting uit te doen. Zachte lenzen kunnen de vorm van je hoornvlies tijdelijk beïnvloeden en daarmee de meetuitslag. Vertel altijd dat je lenzen draagt, zodat daar rekening mee gehouden kan worden.

Heb je klachten of twijfel je?

Laat je oogdruk regelmatig controleren als je daar aanleiding toe hebt, en bespreek de uitslag altijd met je opticien, optometrist of oogarts. Zij kunnen inschatten of er vervolgonderzoek of behandeling nodig is.