Glaucoom

Glaucoom, ook wel groene staar genoemd, is een groep oogaandoeningen waarbij de oogzenuw geleidelijk beschadigd raakt. In de meeste gevallen gebeurt dit door een te hoge druk in het oog, ook wel intraoculaire druk genoemd. Het vocht in je oog (kamerwater) wordt normaal gesproken aangemaakt en afgevoerd in een natuurlijk evenwicht. Bij glaucoom raakt dit evenwicht verstoord, waardoor de druk oploopt en de oogzenuw onder druk komt te staan.

De oogzenuw verbindt je oog met je hersenen en is verantwoordelijk voor het doorgeven van visuele informatie. Beschadiging aan deze zenuw is onomkeerbaar en leidt tot blijvend gezichtsveldverlies. Glaucoom ontwikkelt zich vaak langzaam en zonder duidelijke symptomen in de beginfase, waardoor veel mensen het pas merken als er al schade is ontstaan.

Vormen van glaucoom

Er zijn verschillende vormen van glaucoom, waarvan de twee belangrijkste zijn:

• Open-kamerhoekglaucoom: de meest voorkomende vorm, waarbij de afvoer van kamerwater geleidelijk minder goed werkt. Dit type verloopt meestal sluipend en zonder pijn.
• Gesloten-kamerhoekglaucoom: een minder vaak voorkomende maar acutere vorm, waarbij de afvoer plotseling geblokkeerd raakt. Dit kan leiden tot een snelle drukstijging en acute klachten zoals pijn, wazig zicht en misselijkheid.

Daarnaast bestaat er normaal-tensie-glaucoom, waarbij de oogzenuw beschadigd raakt ondanks een normale oogdruk, en aangeboren glaucoom bij baby's en jonge kinderen.

Oorzaken en risicofactoren

De precieze oorzaak van glaucoom is niet altijd duidelijk, maar een aantal factoren verhoogt het risico:

• Verhoogde oogdruk
• Leeftijd boven de 40 jaar
• Glaucoom in de familie
• Afkomst (mensen met een Afrikaanse of Aziatische achtergrond hebben een verhoogd risico)
• Ernstige bijziendheid of verziendheid
• Langdurig gebruik van corticosteroïden
• Oogblessures of ontstekingen in het verleden

Glaucoom kan niet worden teruggedraaid, maar vroege opsporing en behandeling door een oogarts kunnen verdere achteruitgang vertragen.

Herkenning en controle

Omdat glaucoom in de beginfase vaak geen klachten geeft, is regelmatige oogcontrole belangrijk, vooral als je een verhoogd risico hebt. Je opticien of optometrist kan tijdens een oogmeting de oogdruk meten en de oogzenuw beoordelen. Bij verdenking op glaucoom word je doorverwezen naar een oogarts voor uitgebreid onderzoek, zoals gezichtsveldmetingen en beeldvorming van de oogzenuw.

Contactlenzen en glaucoom

Als je glaucoom hebt, kun je in veel gevallen gewoon contactlenzen blijven dragen. Het is wel belangrijk dat je dit bespreekt met je oogarts of opticien. Sommige oogdruppels die worden voorgeschreven bij glaucoom kunnen invloed hebben op je traanfilm of lenscomfort. Ook kunnen bepaalde lenstypen of draagschema's beter passen bij jouw situatie.

Zorg ervoor dat je contactlenzen en lensvloeistof altijd volgens de gebruiksaanwijzing gebruikt en dat je regelmatig controles blijft plannen. Voor zover bekend heeft het dragen van contactlenzen geen invloed op glaucoom. Goede ooghygiëne en regelmatige controle blijven wel belangrijk.

Wanneer naar de oogarts

Heb je klachten zoals geleidelijk gezichtsveldverlies, wazig zicht, halo's rond lichten, plotselinge oogpijn of hoofdpijn, of twijfel je over je oogdruk? Laat het dan beoordelen door je opticien, optometrist of oogarts. Vroege opsporing maakt een groot verschil in het verloop van glaucoom.